Staša Košarac, ministar vanjske trgovine i ekonomskih odnosa Bosne i Hercegovine, izazvao je novu diplomatsku buru nakon što je posjetio grob pravosnažno osuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića. Ministar je na grob položio vijenac, ostavio značku sa zastavom Republike Srpske i poljubio krst na kojem je uklesano ime osuđenog generala, a fotografije posjete kasnije je i sam objavio.
Njegov potez dolazi u trenutku kada iz Evropske unije i američkog Kongresa stižu ozbiljne kritike zbog učestale glorifikacije ratnih zločinaca u regionu, uz poruku da takvoj praksi nema mjesta na putu evropskih integracija.
Reakcija Ursule von der Leyen
Predsjednica Evropske komisije Ursula von der Leyen ponovila je u Evropskom parlamentu da je bila zgrožena snimcima sa sahrane Ratka Mladića u Beogradu, koja je organizovana prošle sedmice. Govoreći o stanju Evropske unije, poručila je da veličanju ratnih zločinaca jednostavno nema mjesta u evropskim integracijama.
Veličanju ratnih zločinaca jednostavno nema mjesta u Evropskoj uniji.
Evropska komisija je ranije saopćila da su snimci sa sahrane bili šokantni, posebno zbog nivoa zvanične podrške i prisustva ministara i pripadnika vojske. Iz Komisije su ocijenili da takve scene predstavljaju otvorenu glorifikaciju ratnog zločinca i da su u suprotnosti sa vrijednostima na kojima počiva evropski put Srbije.
Slične izjave, uz direktne kritike Srbije i zvaničnika iz Republike Srpske, mogle su se čuti i od evropskih parlamentaraca, od kojih su mnogi tražili konkretne sankcije. Von der Leyen se, međutim, nije izjašnjavala o eventualnim mjerama.
Saslušanje u američkom Kongresu
Kritike su stigle i iz redova američkih kongresmena, prvenstveno zbog djelovanja Milorada Dodika i politike koja, kako se navodi, dodatno dijeli Bosnu i Hercegovinu. Saslušanje o sigurnosnim izazovima na Zapadnom Balkanu održano je 15. septembra pred Pododborom za Evropu Odbora za vanjske poslove Predstavničkog doma SAD-a, gdje je ponovo otvoreno pitanje američke politike prema Dodiku i stabilnosti BiH.
Dio rasprave u Kongresu bio je posvećen i pritisku na bh. vlasti zbog dodjele koncesije američkoj kompaniji za izgradnju gasovoda Južna interkonekcija. Prema navodima iznesenim na saslušanju, riječ je o kompaniji AAFS Infrastructure and Energy LLC, koja nema prethodnog iskustva u energetskom sektoru u regionu, ali je povezana sa osobama bliskim aktuelnoj administraciji Donalda Trumpa.
- Demokratski kongresmen Bill Keating u svom izvještaju posebno je problematizirao pitanje podrške ovoj kompaniji.
- Iz Bosne i Hercegovine za sada niko nije komentirao navode iznesene u Kongresu.
- Jedinstven je stav zvaničnika EU i SAD-a da veličanje ratnih zločinaca ne smije imati mjesta u javnom prostoru.
Slučaj ministra Košarca dodatno je zaoštrio ionako osjetljivu situaciju u BiH, uz upozorenja da nastavak takve prakse može otežati evropski put zemlje i produbiti podjele u regionu.
