Politički analitičar Smajić izjavio je da Evropska unija nema mandat, ali ni stvarnu mogućnost da samostalno riješi pitanje provedbe presude Sejdić–Finci u Bosni i Hercegovini, naglašavajući da odluka mora proizaći iz dogovora domaćih političkih aktera. Njegova ocjena dolazi u trenutku kada se u Banjaluci intenziviraju razgovori između predstavnika Evropske unije i vlasti Republike Srpske o načinu implementacije ove presude Evropskog suda za ljudska prava.
Prema riječima Smajića, EU može igrati ulogu posrednika i podsticati dijalog, ali konačno rješenje mora biti rezultat političke volje unutar BiH, a ne nametnuto spolja.
Sorensen: EU neće nametati rješenje
Stav koji iznosi Smajić potvrđuju i izjave specijalnog predstavnika Evropske unije za BiH, Petera Sorensena, koji je nakon razgovora s predsjednikom Narodne skupštine RS-a Igorom Radojičićem istakao da EU neće predlagati konkretan dokument o načinu provedbe presude.
"Ono što mi radimo je da iniciramo razgovor između političkih aktera, a konačno rješenje koje iz toga treba proizaći je rješenje na bazi dogovora domaćih političara", rekao je Sorensen.
Sorensen je naglasio da je EU tokom prethodnih godina imala priliku da ponudi različita rješenja, ali da bi problem odavno bio riješen ukoliko bi jednostavno stavljanje dokumenta na sto bilo dovoljno. Umjesto toga, EU insistira na tome da rješenje bude izraz volje domaćih aktera, čime bi se ispunili uslovi iz Sporazuma o stabilizaciji i pridruživanju između BiH i Evropske unije.
Rok pred izbore 2014. godine
Sorensen je izrazio uvjerenje da bi dogovor o provedbi presude Sejdić–Finci trebao biti postignut prije raspisivanja opštih izbora u BiH 2014. godine. Na pitanje novinara da li će EU priznati rezultate izbora ukoliko presuda ne bude implementirana do tada, podsjetio je na poruku koju je evropski komesar za proširenje Stefan Fule uputio BiH putem Vijeća Evrope.
- EU insistira na dogovoru domaćih političkih aktera, a ne na nametanju rješenja
- Rok za provedbu presude vezan je za opšte izbore 2014. godine
- Republika Srpska zagovara direktan način izbora članova Predsjedništva BiH
Predsjednik Narodne skupštine RS-a Igor Radojičić kazao je da je Sorensenu prenio spremnost svih političkih aktera u RS-u da provedu presudu, ali na način koji "što manje zadire u promjenu Ustava BiH". Dodao je da RS smatra da bi rješenje trebalo biti plod dogovora domaćih političara, uz podršku dobre volje koju pruža Evropska unija.
Analitičar Smajić zaključuje da bez konsenzusa domaćih političkih snaga, ni najveći pritisak Evropske unije neće dovesti do trajnog rješenja ovog dugogodišnjeg ustavnopravnog problema u Bosni i Hercegovini.
